Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, resmi temaslar için bulunduğu ABD’de, dün Florida eyaletinin Miami kentinde ABD, Katar ve Mısır’dan temsilcilerle Gazze Şeridi’ndeki gelişmelerin tartışıldığı görüşmeye ait basın mensuplarına açıklama yaptı.
Bakan Fidan, görüşmenin önemine ve görüşmede yer alan başlıklara ait, “Şarm eş-Şeyh’te varılan mutabakat sonucunda Gazze Barış Planı’nın hayata geçirilmesinin üstünden oldukça bir vakit geçti. Son rehinenin de teslim edilmesinin akabinde artık ikinci kademeye geçmenin parametreleri konuşuluyor. Dünkü toplantı, Şarm eş-Şeyh’ten sonraki en kıymetli toplantıydı. Dün gece geç saatlere kadar çeşitli ortamlarda toplantılarımızı devam ettirdik. Ana toplantıda varılan mutabakatlar umut verici. Birinci kademede meydana gelen meseleleri da tartışma imkanımız oldu. Bilhassa Türkiye olarak ateşkes ihlallerinin barış planını tehlikeye soktuğunu, ikinci evreye geçmede büyük riskler oluşturduğunu da açıkça söz ettik. İsrail tarafından devam eden ihlaller süreci inanılmaz formda daha güç bir hale getiriyor. Gördüğümüz o ki tüm taraflar bu mevzuda mutabakat içinde ve bunun önüne geçilmesi konusunda çeşitli tartışmalarımız oldu” açıklamasını yaptı.
“BİZİM İÇİN 3 PARAMETRE ÖNEMLİ”
Bakan Fidan, “Arabulucu dört ülke Türkiye, ABD, Katar ve Mısır’ın bu mevzuda üst seviye istişareleri olabildiğince ağır bir formda devam ettirmeleri kıymetli. Dün ikinci basamağa geçişle ilgili tartıştığımız mevzular ortasında Gazze’nin yine imarı konusunda bir ön çalışma sunuldu. Bunun üzerinden bir ön tartışma yaptık. Biz Türkiye olarak, Gazze ile ilgili yapılacak bütün çalışmalarda bizim için 3 parametrenin kıymetli olduğunu tabir ettik. Birincisi Gazze’nin Gazzeliler tarafından yönetilmesi, ikincisi Gazze’nin toprak olarak hiçbir formda bölünmemesi, üçüncüsü Gazze’de yapılacak her şeyin Gazzeliler için yapılması. Yine imarda çok fazla yatırım öngörülüyor ve bu yatırımın yeniden Gazzeliler için olması kıymetli. Bu 3 kırmızı çizgi gözetildiği sürece başka mevzuların teknik bir platform içinde tartışılabileceği konusunda genel siyasi stratejik çerçevemizi ilettik” dedi.
“İNSANİ YARDIMLAR KONUSUNDA ATILMASI GEREKEN ADIMLAR YETERSİZ”
Gazze’nin idaresinin teknokratlardan oluşan bir komiteye bölümü konusunun takvimlendirmesi konusunda tartışmalarını yaptıklarını belirten Bakan fidan kelamlarını şöyle sürdürdü:
“Barış kurulu ve nasıl hayata geçeceğine ait devam eden çalışmalar var. İstikrar gücünün oluşturulması ile alakalı devam eden paralel tartışmalar var. Bu hususta neler yapılabilir, bizim bu mevzuda perspektifimiz neler bunları anlatma imkanımız oldu. Öbür ülkelerin perspektiflerini de dinledik. Öbür taraftan insani yardımlar konusu da biliyorsunuz çok kıymetli. Bu bahiste atılması gereken adımlarda yetersiz bir konu kelam konusu. Cumhurbaşkanımız Recep Tayyip Erdoğan da bu bahiste çok hassas. Kendisini gece bilgilendirirken bu bahiste yapılan tartışmaları bilhassa altını çizerek söz ettim.”
“ŞEHİRLERİN İNŞASINA AİT ÇOK ÖNEMLİ BİR DENEYİMİMİZ VAR”
Kış mevsimindeki olumsuz hava kurallarının tesirleriyle karşılaşan Filistinliler için Gazze’ye insani yardım ve barınma araçları gönderilmesine ait çalışmaların bulunduğuna değinen Bakan Fidan, Türkiye’nin 6 Şubat 2023 tarihinde yaşadığı sarsıntıdan elde edilen deneyimlerin Gazze’de uygulanabileceğini söz etti. Bakan Fidan, “Depremden sonra elimizde iki konu var. Birincisi insani yardım ve barınmayla ilgili çadır ve konteynerler. Oburu de zelzeleden ötürü yerle bir olmuş bir coğrafyanın yine hayata geçirilmesi; kentlerin inşa edilmesine ait çok önemli bir deneyimimiz var. Biz bu iki tecrübeyi de tartışmalarda gündeme getirdik” açıklamasını yaptı.
“TÜRKİYE’NİN DENEYİMİ GAZZE’DE KULLANILABİLİR”
Bakan Fidan, “Türkiye 50 bin kişinin hayatını kaybettiği bir zelzele sonrasında yaklaşık 500 bin konutluk bir devasa çalışmayı 3 yıl üzere kısa bir müddette tamamlayarak hayata geçiren bir ülke. Bu deneyim Gazze’de de kullanılabilir. Birebir vakitte bizim depremzede vatandaşlarımızın barınma meselelerini çözmekte kullandığımız altyapımız da onların meskenine girebilir. Bunlar ağır uyum gerektiren bahisler, biz bunların takipçisi olmaya devam edeceğiz. Burada altını çizdiğimiz ve mutabık kaldığımız bahisleri Türkiye’ye döndüğümüzde ilgili kurumlar ve bakanlık içi genel müdürlüklerle de vazife dağılımı yaparak çalışmalarımıza devam edeceğiz” dedi.
