Bilişsel sinir bilimci ve yazar Christian Jarrett, bu durumu izah ederken, zihnimizin etrafımızdaki ortamlara göre bilgileri ve eylemleri bölümlere ayırdığını belirtti. Jarrett, BBC Science Focus’a verdiği mülakatta, odalar arasında hareket ederken beynin kademeli olarak ‘resetlendiğini’ ve bu nedenle önceki odada akla gelen bilgilerin silindiğini ifade etti.
Queensland Üniversitesi’nin gerçekleştirdiği bir tetkik, kapıların hafızayı ne zaman etkilediğini gösterdi. Araştırmaya göre, aynı odalara bağlanan kapılardan geçmek hafızayı etkilemez, çünkü bu geçişler önemli bir ortam değişikliği oluşturmaz. Ancak, konsantrasyonun bozulması gibi hallerde, kapıdan geçmek hafızayı etkileyebilir.
Jarrett, araştırmaların günlük hayatımızla örtüştüğünü vurgulayarak, “Konsantrasyonumuz dağıldığında ve zihnimiz başka şeylere yöneldiğinde, bir odadan diğerine geçerken ne yapmaya gittiğimizi unutuyoruz,” dedi. Ayrıca, bu tür unutkanlıkların önüne geçilmesi için amacımıza yoğunlaşmanın faydalı olabileceğini belirtti.
2016 senesinde yapılan bir başka araştırma, beynin ‘evrak dolabı’ sistemini inceledi. Araştırmacılar, bir odadan çıktığımızda anıların başka bir odada ‘kaydedildiğini’ ve bu bilgilerin sıralı bir şekilde saklandığını bildirdi. Kapıların, bu sürecin bir tetikleyicisi olabileceği belirtiliyor.
ABD’den bir grup araştırmacı, iştirakçilerden 55 sanal odada ilerlerken nesneleri taşımalarını istedi. Deneyin neticesinde, kapıdan geçtikten sonra hafıza performansının bariz bir şekilde azaldığı görüldü. Benzer bir deneyi gerçek hayatta yineleyen ekip, katılımcıların bir odadan geçerken kutulardaki nesneleri unutma ihtimallerinin daha yüksek olduğunu saptadı.
Araştırmacılar, “Yeni bir ortama geçmek beynin çalışma belleğini karıştırıyor, bu da odaya girmemizin esas hedefini hatırlamamızda güçlük meydana getiriyor,” şeklinde bir açıklama yaptı. Bu, beynin ek bilgi yüküyle aşırı yüklenmesi ve yeni bilgilere odaklanması sonucunda oluşuyor.
Uzmanlar, odalar arasında geçiş yaparken gayemize odaklanmaya çalışmanın hafıza kaybını azaltabileceğini ve hatta ufak notlar almanın faydalı olabileceğini tavsiye ediyor.
