Uluslararası Uzay Merkezi’nde dokuz ay boyunca mahsur kalan iki NASA kozmonotu, sonrasında yapılan bir tetkike göre uzay cihazlarındaki uzun zamanlı kalışın kozmonotların sağlığına fena tesirler verebileceğini gösterdi.
Çoğunlukla, uzayda misyon yapan kozmonotlar yörüngedeki laboratuvarlarda altı ay kadar ikamet ederler. Lakin, NASA’dan Sunita Williams ve Barry Wilmore, kararlaştırılan süreden çok daha uzun bir süre, dokuz aydan fazla UKM’de kaldılar.
Uzayda uzun süreli görevler esnasında kozmonotlar, bağışıklık sistemi rahatsızlıkları, cilt döküntüleri ve yangılı haller gibi sağlık sorunları yaşamaktadır. Ancak, bu problemlerin net sebeplerini saptamak epey zordu. Yeni bir tahkikat, bu rahatsızlıkların, UKM’nin “aşırı steril yapısı” ile ilişkili olabileceğini savunuyor.
Yeryüzünde milyarlarca mikroorganizma türü bulunurken, bazıları insan sıhhati için yararlı olurken, bazıları ise hastalıklara neden olabilir.
MİKROPLARI KOZMONOTLAR TAŞIYOR
İnsan vücudundaki yararlı bakteriler, bağışıklık sistemini sağlamlaştırır, enfeksiyonları önler ve bağırsak sıhhatini destekler.
Ancak araştırma görevlileri, UKM’deki mikroorganizma çeşitliliğinin Yeryüzüne göre çok daha az olduğunu ve birçok mikroorganizmayı kozmonotların oraya taşıdıklarını fark ettiler.
Uzay merkezindeki bakteri azlığı, kozmonotların bağışıklık sistemlerini zayıflatarak, onları çeşitli cilt rahatsızlıkları, uçuklar, mantar enfeksiyonları ve zona gibi rahatsızlıklara karşı daha korunmasız hale getirebiliyor olabilir.
Ekip, UKM’deki mikrobiyomun en kapsamlı tetkikini yapmak için kozmonotlarla işbirliği yaparak, merkezin 803 farklı yüzeyinden silme örnekleri aldı. Yüzeylerden alınan örnekler, Yeryüzüne getirildikten sonra analiz edilerek hangi bakteri cinslerinin ve kimyasalların bulunduğu belirlendi. Ek olarak, bu mikropların yüzeylerdeki etkileşimlerini anlamak için üç boyutlu haritalar oluşturuldu.
Tetkikler, UKM’deki mikropların ana kaynağının kozmonotların cildi olduğunu ve temizlik izleri ile dezenfektanların hemen hemen her yüzeyde bulunduğunu belirtti.
Ancak mikropların çeşitliliği, uzay merkezinin bölümleri arasında farklılık gösteriyor ve bu farklılıklar, her bölümün kullanımına bağlı olarak değişiyor. Misal olarak, yemek yeme ve yemek hazırlama alanlarında yiyecekle ilgili mikroplar bulunurken, temizlik yapılan alanlarda idrar ve dışkıyla bağlantılı mikroplar daha çok bulunuyor.
HASTANE GİBİ
Uzay merkezinin mikrobiyomunun, Yeryüzündeki endüstriyel ve kapalı yaşam sahalarına benzer şekilde, çok daha az çeşitliliğe sahip olduğu belirlendi. Bu, hastaneler ve yalıtılmış yaşam sahalarına benzeyen bir durum oluşturuyor. Grup, temizlik ve dezenfektan kimyasallarının, mikrobiyom çeşitliliğini azalttığını ve bu halin kozmonotlar üzerinde sağlık sorunlarına yol açabileceğini buldu.
Araştırma görevlileri, uzay seferleri esnasında kozmonotların sağlık problemlerini azaltmak için mikrobiyal çeşitliliğin artırılmasını öneriyor.
