Günümüzde Avrupa’nın odak noktasında F-35 muharip uçakları bulunmaktadır.
Pek çok ülkenin envanterinde yer alan F-35’lerde, gizli bir “devre dışı bırakma mekanizması” bulunduğu ve ABD’nin anında bu uçakları uzaktan işlevsiz hale getirebileceği öne sürülmektedir.
Amerikan Lockheed Martin firmasının öncülük ettiği imalatçı şirketler, bu iddiaları açık bir dille reddetmektedir.
“DEVRE DIŞI BIRAKMA MEKANIZMASI” İDDİALARI
Ancak uzmanlar, “devre dışı bırakma mekanizması” olmasa dahi yazılım güncellemeleri ve yedek parçalar konusunda ABD’ye bağımlı olunduğuna işaret etmektedir.
Teknik desteği keserek de ABD’nin uçakların kullanımını engelleyebileceği belirtilmektedir.
“HER UÇUŞTA ABD BİLGİLENDİRİLMELİ”
Alman Stern dergisinde çıkan haberler, bu konudaki tartışmaları daha da şiddetlendirdi.
Dergi, Almanya’nın F-35 alımı için yaptığı sözleşmeyi ele geçirdi. Sözleşmeye göre Almanya’nın her uçuşta ABD’yi önceden haberdar etmesi şartı bulunmaktadır. Sözleşmede Almanya’nın tüm kullanım verilerini Amazon bulut depolama sistemine girmesi şartı da yer almaktadır.
ABD F-35’LERİN UÇUŞLARINI DURDURABİLİR
ABD Savunma Bakanlığı Pentagon’un, ulusal menfaatler gerektirdiği takdirde olağanüstü ve acil durumlarda F-35’lerin uçuşlarını durdurma yetkisini saklı tutmakta ısrarcı olduğu belirtilmektedir.
Pentagon’un, Alman yetkililerin uçakları kontrol eden bilgisayar kodunu incelemesine izin vermediği de ifade edilmektedir.
ABD’nin uçaklardaki bu kontrolü, Avrupa ülkelerinde endişeye neden olmuştur.
ENDİŞELER UKRAYNA İLE BİRLİKTE ARTTI
İngiliz The Times gazetesinin haberine göre bu endişeler, ABD’nin Ukrayna’ya geçici olarak askeri yardımını keserek donanım ve yedek parça transferini durdurmasıyla arttı.
Trump yönetiminin istikrarsız tutumlarından endişe duyan bazı Avrupa ülkelerinin, ABD’den silah siparişlerini yeniden değerlendirmeye başladığı belirtilmektedir.
ÜLKELER SİPARİŞLERİNİ İPTAL EDİYOR
The Times gazetesi, F-35 alan veya sipariş veren 21 ülkenin önemli kaygılar taşıdığını yazdı. İngiltere ve Hollanda, uçakları kullanmaya devam edeceklerini belirtirken Kanada ve Portekiz siparişlerini iptal etmeyi değerlendirmektedir.
2023’te 35 uçak siparişi veren Almanya’da da bu siparişlerin iptal edilmesi yönünde çağrılar öne çıkmaya başladı. Almanya Savunma Bakanlığı ise F-35’lerle ilgili ABD ile yapılan anlaşmalara bağlı kalınacağını açıkladı.
